1. Nou ka aprann onlo biten lékòl

An rantré lékòl épi on lanné annavans. An aprann li é ékri, aprésa an aprann syans. Davwa an té sa li, an té ka poupoulé fanmi an-mwen chakfwa nou ay Lapwent pou yo achté liv ban-mwen. Lawvwè fanmi an-mwen désann Bouyant, sé adan bibliotèk dépawtèmantal-la an té ka prévwa a liv. An pran gou a sa, é pi an pran gou, pi an té ka li vit. An koumansé ka li liv tèknik, asi sa ki té ka entérésé mwen : òwdinatè, kriptografi…

Men apa tout biten ou ka aprann lékòl. Apa lékol ki aprann-mwen palé kréyòl. Sé afòs pap’an-mwen, manm’an-mwen, granmanm’an-mwen té ka palé kréyòl ban-mwen, an aprann palé lang-la san jen dérèspèté fanmi an-mwen. Zanmi an lakou lékòl aprann-mwen dòt mo, men é an té sav vométan an té lésé-yo an lakou a lékòl-la.

2. Men lékòl pé ka dézaprann vou aprann

Ni plen biten lékòl pa aprann mwen. Apa lékòl ki aprann mwen maché, apa lékòl ki aprann mwen monté bisikèt. Lè ou ka aprann maché, lè ou ka aprann kouri, oben lè ou ka aprann monté bisikèt, avan kò a-w vin bon, ou ka pran bon enpé so. Ou pa tonbé, ou ka woulévé, ou ka tonbé ankò ou ka viré lévé, jousatan ou ka fin pa sav ki jan pou-w fè pou ou pa tonbé.
Men lè ou pasé onlo tan si ban lékòl kon mwen, ou ka obliyé sa osi sé on jan pou aprann. Lékòl ka pini-w lè ou fè fòt. Lékòl ka fè-w kwè tousa ki mérité aprann, ni on liv pou-y, tousa ki aprènab ni pwofésè. Kidonk ou ka vin pè fè fòt. Adan on bat zyé, ou pa ka tanté ayen dòt ki sa on pwofésè montré-w, ou ka nòz fè ayen, dòt ki sa lékòl montré-w.
Men abyengadé, moun ki pa ka jen fè fòt, sé moun ki pa ka fè hak.

3. Lékòl pa vé di savan

Apa pou di lékòl pa bon, men menm jan kalkil fèt avan konté, aprann fèt avan lékòl. Kidonk menm ou ka aprann byen lékòl, fo pa ou jen pè pran so, padavwa dèyè chak so ni on lèson si ou byen gadé. Sé sa ka fè, dépi déotwa lanné, an woumèt mwen an sitiyasyon pou mwen pran so, davwa an bizwen aprann vin on makè woman kréyòl, é pa ni lékòl pou sa.

Kidonk an ka fè bon fòt. An ka maké, korijé, fèt, é défèt. É an ka fè fòt a tilarigo. An ka pozé kèsyon, é an ka mandé moun ki enmé mwen, moun ki pa pè di mwen lavérité, sa yo ka vwè. Yo pon-yonn pa pwofésè kidonk yo pé pa di mwen kijan pou maké, men konm sé moun ka li, yo pé di mwen si yo anvi li oben si yo pito anvi mèt liv-la an poubèl. Dépawfwa sé pawòl-la ka fè mwen mal, pi mal ki on tiyé apré on so a bisikèt. Men an ka kenn kyè davwa sé mizi an mizi, afòs tonbé é woulévé, an ké vin on makèd-woman. Fo ou manké néyé pou aprann najé.